3 - « غثاء » چيست ؟ در آيات فوق خوانديم كه « قوم ثمود » بر اثر صيحه آسمانى همچون « غثاء » گشتند ، غثاء در اصل به معنى گياهان خشكيده اى است كه به صورت بسيار در هم ريخته بر روى سيلاب قرار دارد ، همچنين به كفهايى كه روى ديگ در حال جوشيدن پيدا مىشود نيز غثاء مىگويند . تشبيه اجساد بى جان آنها به « غثاء » اشاره به نهايت ضعف و ناتوانى و در هم شكستگى و بى ارزش بودن آنها است ، چرا كه خاشاك روى سيلاب از هر چيز بىارزشتر و سبكتر است نه از خود اراده اى دارد و نه بعد از گذشتن و فرو نشستن سيلاب اثرى از آن باقى مىماند . در مورد صيحه آسمانى ، شرح مبسوطى در جلد نهم صفحه 164 ( ذيل آيه 67 سوره هود ) داشتيم ، البته اين مجازات منحصر به قوم ثمود نبود بلكه چند قوم گنهكار با همين عذاب الهى نابود شدند كه شرح آن را در همانجا بيان كرديم . 4 - يك سرنوشت عمومى جالب اينكه در آخرين جمله از آيات مورد بحث ، مساله را از صورت خصوصى بيرون آورده و به صورت يك قانون كلى و همگانى بيان مىكند و مىفرمايد : دور باد قوم ستمگر از رحمت خدا ، و اين در حقيقت نتيجه گيرى نهايى از كل اين آيات است كه آنچه در اين ماجرا گفته شد از انكار و تكذيب آيات الهى و انكار معاد و رستاخيز و نتيجه دردناك آنها ، مخصوص جمعيت و گروه معينى نيست ، بلكه همه ستمگران را در طول تاريخ شامل مىشود .